"ΕΦΥΓΑΝ" ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ 27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ
ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ
Ο Κωστής Παλαμάς ήταν Έλληνας ποιητής, πεζογράφος, θεατρικός συγγραφέας, ιστορικός και κριτικός της λογοτεχνίας.
Γεννήθηκε στην Πάτρα στις 13 Ιανουαρίου 1859 από γονείς που κατάγονταν από το Μεσολόγγι.
Όταν ο ποιητής ήταν σε ηλικία 6 ετών έχασε και τους δύο γονείς του σε διάστημα σαράντα ημερών (Δεκέμβριος 1864 - Φεβρουάριος 1865).
Στενοί συγγενείς ανέλαβαν τότε τα τρία παιδιά της οικογένειας, τον μικρότερο αδερφό του η αδερφή της μητέρας του και εκείνον και το μεγαλύτερο αδερφό του ο θείος τους Δημήτριος Παλαμάς, που κατοικούσε στο Μεσολόγγι και ήταν εκπαιδευτικός.
Εκεί έζησε από το 1867 έως το 1875 σε ατμόσφαιρα μάλλον δυσάρεστη και καταθλιπτική, που ήταν φυσικό να επηρεάσει τον ευαίσθητο ψυχισμό του, όπως φαίνεται και από ποιήματα που αναφέρονται στην παιδική του ηλικία.
Μετά την αποφοίτησή του από το γυμνάσιο εγκαταστάθηκε στην Αθήνα το 1875, όπου γράφτηκε στη Νομική Σχολή.
Σύντομα όμως εγκατέλειψε τις σπουδές του αποφασισμένος να ασχοληθεί με τη λογοτεχνία.
Το πρώτο του ποίημα το είχε γράψει σε ηλικία 9 ετών, μιμούμενος τα πρότυπα της εποχής του, «ποίημα για γέλια», όπως το χαρακτήρισε αργότερα ο ίδιος.
Από το 1875 δημοσίευε σε εφημερίδες και περιοδικά διάφορα ποιήματα, φιλολογικά άρθρα, κριτικές και χρονογραφήματα.
Το 1876 υπέβαλε στον Βουτσιναίο ποιητικό διαγωνισμό την ποιητική συλλογή Ερώτων Έπη, σε καθαρεύουσα, με σαφείς τις επιρροές της Α΄ Αθηναϊκής Σχολής.
Η συλλογή απορρίφθηκε με τον χαρακτηρισμό «λογιωτάτου γραμματικού ψυχρότατα στιχουργικά γυμνάσματα».
Η πρώτη του αυτοτελής έκδοση ήταν το 1878 το ποίημα Μεσολόγγι.
Από το 1898 εκείνος και οι δύο φίλοι και συμφοιτητές του Νίκος Καμπάς (με τον οποίο μοιραζόταν το ίδιο δωμάτιο) και Γεώργιος Δροσίνης άρχισαν να συνεργάζονται με τις πολιτικές-σατιρικές εφημερίδες Ραμπαγάς και Μη Χάνεσαι.
Οι τρεις φίλοι είχαν συνειδητοποιήσει την παρακμή του αθηναϊκού ρομαντισμού και με το έργο τους παρουσίαζαν μια νέα ποιητική πρόταση, η οποία βέβαια ενόχλησε τους παλαιότερους ποιητές, που τους αποκαλούσαν περιφρονητικά «παιδαρέλια» ή ποιητές της «Νέας Σχολής».
Το 1886 δημοσιεύτηκε η πρώτη του ποιητική συλλογή Τραγούδια της Πατρίδος μου στη δημοτική γλώσσα, η οποία εναρμονίζεται απόλυτα με το κλίμα της Νέας Αθηναϊκής Σχολής.
Το 1887 παντρεύτηκε τη συμπατριώτισσά του Μαρία Βάλβη, η οποία του συμπαραστάθηκε σε όλη του τη ζωή και απέκτησαν τρία παιδιά, μεταξύ των οποίων και ο Λέανδρος Παλαμάς.
Το 1889 δημοσιεύτηκε ο Ύμνος εις την Αθηνάν, αφιερωμένος στη γυναίκα του, για τον οποίο βραβεύτηκε στον Φιλαδέλφειο ποιητικό διαγωνισμό την ίδια χρονιά.
Ένδειξη της καθιέρωσής του ως ποιητή ήταν η ανάθεση της σύνθεσης του Ύμνου των Ολυμπιακών Αγώνων, το 1896.
Το 1898, μετά τον θάνατο του γιου του Άλκη σε ηλικία τεσσάρων ετών, δημοσίευσε την ποιητική σύνθεση Ο Τάφος.
Το 1897 διορίστηκε γενικός γραμματέας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, απ' όπου αποχώρησε το 1928.
Από την ίδια χρονιά (1897) άρχισε να δημοσιεύει τις σημαντικότερες ποιητικές του συλλογές και συνθέσεις, όπως οι Ίαμβοι και Ανάπαιστοι (1897), Ασάλευτη Ζωή (1904), Ο Δωδεκάλογος του Γύφτου (1907), Η Φλογέρα του Βασιλιά (1910).
Το 1918 του απονεμήθηκε το Εθνικό Αριστείο Γραμμάτων και Τεχνών, ενώ από το 1926 αποτέλεσε βασικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, της οποίας έγινε πρόεδρος το 1930.
Πέθανε σε βαθιά γεράματα στις 27 Φεβρουαρίου του 1943 έπειτα από σοβαρή ασθένεια, 40 ημέρες μετά τον θάνατο της συζύγου του (τον οποίο δεν είχε πληροφορηθεί επειδή και η δική του υγεία ήταν σε κρίσιμη κατάσταση).
Ο γιος του Λέανδρος, σύμφωνα με τη μαρτυρία του Κωνσταντίνου Τσάτσου δεν επιθυμούσε η κηδεία του πατέρα του να πάρει εθνοπατριωτική διάσταση, επειδή φοβόταν πως οι ιταλικές αρχές κατοχής θα του στερούσαν το διαβατήριό του.
Η κηδεία του ποιητή έμεινε ιστορική, καθώς μπροστά σε έκπληκτους Γερμανούς κατακτητές, χιλιάδες κόσμος τον συνόδευσαν στην τελευταία του κατοικία, στο Α΄ Νεκροταφείο Αθηνών, ψάλλοντας τον Εθνικό Ύμνο.
Η οικία του Παλαμά στην Πάτρα σώζεται ως σήμερα στην οδό Κορίνθου 241, στο κέντρο της πόλης.
Τρία χρόνια πριν τη γέννηση του Παλαμά στο ίδιο σπίτι γεννήθηκε η μεγάλη Ιταλίδα πεζογράφος Ματθίλδη Σεράο.
Η οικία του Κωστή Παλαμά στην Πλάκα, επί της οδού Περιάνδρου 5, όπου έζησε τα τελευταία χρόνια της ζωής του είχε κηρυχτεί το 1999 ως «ιστορικό διατηρητέο μνημείο».
ΣΤΕΛΛΑ ΧΑΣΚΙΛ
Η Στέλλα Χασκίλ (πραγματικό όνομα: Στέλλα Γαέγου-Ιεχασκέλ) γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη, το1918 και ήταν Ελληνίδα κορυφαία ερμηνεύτρια του ρεμπέτικου.
Περί το 1927–28 παντρεύεται τον Ανδρέα Δαπόλλα.
Μαζί του αποκτά στις 25 Δεκεμβρίου 1929 την κόρη της, Μαρίκα.
Λίγο πριν την Κατοχή θα κατέβει στην Αθήνα με την προτροπή της άλλης σεφαραδίτισσας του ρεμπέτικου, της Ρόζας Εσκενάζυ.
Με την είσοδο των Γερμανών στην Ελλάδα η αδερφή της, Ραχήλ, συλλαμβάνεται και στέλνεται στο Άουσβιτς, ενώ η υπόλοιπη οικογένεια της θα καταφέρει να καταφύγει κοντά στη Στέλλα στην Αθήνα.
Τα χρόνια της Κατοχής εμφανίζεται στο λαϊκό μαγαζί της οικογένειας των Αυστριακών μουσικών Μπέρναν στην Ομόνοια, οι οποίοι και την προστατεύουν. Χρησιμοποιεί για προφανείς λόγους το πατρικό της, Γαέγου, και κρύβεται με την οικογένειά της με την βοήθεια των οργανώσεων του ΕΑΜ.
Μετά την απελευθέρωση το 1945 παντρεύεται με τον επιζώντα του Άουσβιτς Ιακώβ (Τζακ) Ιεχασκέλ, εξ ου και το καλλιτεχνικό ψευδώνυμο Χασκίλ.
Στο τέλος του 1946 θα μπει στα στούντιο της Κολούμπια για να ηχογραφήσει τα πρώτα τραγούδια της και πολύ σύντομα θα αποτελέσει έναν από τους στυλοβάτες του ρεμπέτικου τραγουδιού, έτσι όπως αυτό διαμορφώνεται μετά τον πόλεμο.
Κορυφαία φυσιογνωμία του ρεμπέτικου τραγουδιού, στη σύντομη ζωή της, πρόλαβε να καταγράψει 4 τραγούδια το 1934 με το πατρικό της, 106 ερμηνείες πρώτη φωνή και 33 ακόμη δεύτερη φωνή.
Πρώτο τραγούδι που ηχογράφησε με το Χασκίλ ήταν οι «Σεβιλλιάνες» του Γιώργου Λαύκα το 1947, αν και οι πρώτοι δίσκοι δεν ανέφεραν το επίθετο πάνω στο δίσκο παρά μόνο έγραφε ΣΤΕΛΛΑ.
Σε επτά χρόνια ηχογράφησε μερικά τραγούδια του Βασίλη Τσιτσάνη (''Ακρογιαλιές δειλινά'', ''Αράπικο λουλούδι'', ''Γκιουλμπαχάρ'', ''Κάποια μάνα αναστενάζει'', ''Της φτώχειας τα κουρέλια''), του Απόστολου Καλδάρα ("Νύχτωσε χωρίς φεγγάρι"), του Μάρκου Βαμβακάρη ("Μες στη χασάπικη αγορά"), του Μανώλη Χιώτη ("Θέλω άντρα να αγαπάει") και πολλών άλλων δημιουργών.
Τον Ιούλιο του 1953 πηγαίνουν μαζί με τον Οδυσσέα Μοσχονά στη Σμύρνη και στην Πόλη: Η φωνή της Στέλλας Χασκίλ είχε την αυστηρότητα του κλασικού ρεμπέτικου, αλλά και την ευλυγισία των μεγάλων φωνών του δημοτικού και του λαϊκού.
Πέθανε σε ηλικία 36 χρονών στην Αθήνα στις 27 Φεβρουαρίου 1954.
Έχει ταφεί στο εβραϊκό τμήμα του Γ΄ νεκροταφείου στη Νίκαια στης 28 Φεβρουαρίου 1954.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΕΦΑΛΛΗΝΟΣ
Ο Γιάννης Κεφαλληνός γεννήθηκε στην Αλεξάνδρεια Αιγύπτου, στις 21 Ιουλίου 1894 και ήταν διακεκριμένος Έλληνας χαράκτης, σχεδιαστής βιβλίων και καθηγητής στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας.
Οι γονείς του Κεφαλληνού ήταν ευκατάστατοι αστοί με καταγωγή από τη Ζάκυνθο και τη Χίο.
Αποφοίτησε το 1912 από το Αβερώφειο της Αλεξάνδρειας και ξεκίνησε σπουδές μηχανικού στη Γάνδη του Βελγίου.
Όμως, αποφάσισε να εγκαταλείψει τις σπουδές του στη Γάνδη για να σπουδάσει για ένα διάστημα στο Παρίσι, ιστορία της Τέχνης και ζωγραφική.
Κατά την περίοδο 1914-1918 επέστρεψε στην Αλεξάνδρεια για να μείνει μακριά από τη δίνη του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
Κατά την περίοδο αυτή σπούδασε ζωγραφική και χαρακτική.
Επίσης δημιούργησε τα πρώτα του χαρακτικά για το σατυρικό περιοδικό Μάσκα (1918) που επρόκειτο να εκδώσει ο κύκλος του λογοτεχνικού περιοδικού Γράμματα.
Με το τέλος του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, επέστρεψε στο Παρίσι όπου συνέχισε να ασχολείται με τη χαρακτική και την εικονογράφηση βιβλίων.
Το 1922 εικονογράφησε το βιβλίο του Ζοζέφ Ριβιέρ (Joseph Rivière) Mer océane και δύο χρόνια αργότερα εικονογράφησε το βιβλίο του Ανατόλ Φρανς Πάνω στην άσπρη πέτρα (Sur la pierre blanche).
Την ίδια εποχή παντρεύτηκε και εγκαταστάθηκε στη Τουρραίν.
Το επόμενο διάστημα το έργο του γίνεται γνωστό στην Ελλάδα χάρη στον λογοτέχνη Κώστα Βάρναλη.
Το 1930 εγκαταστάθηκε στην Ελλάδα και σύντομα ανέλαβε το νεοσύστατο Εργαστήριο Χαρακτικής στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών.
Δίδαξε ξυλογραφία, χαλκογραφία και λιθογραφία.
Στο Εργαστήριο του, φοίτησαν μεγάλοι κατοπινοί Έλληνες χαράκτες όπως η Βάσω Κατράκη, ο Κώστας Γραμματόπουλος, ο Τάσσος (Αλεβίζος), ο Γιώργος Βαρλάμος, ο Τηλέμαχος Κάνθος και άλλοι πολλοί.
Με την κήρυξη του Πολέμου του 1940, ο Κεφαλληνός έθεσε το Εργαστήριό του και τους μαθητές του στην υπηρεσία της μαχόμενης Ελλάδας, εκδίδοντας αφίσες με πατριωτικό/προπαγανδιστικό περιεχόμενο.
To 1942 συμμετείχε στη Β΄ Επαγγελματική Καλλιτεχνική Έκθεση με τρία σχέδια με θέμα τον λιμό της Αθήνας.
Συνελήφθη μαζί με τρεις μαθητές του (Α. Τάσσο, Αντώνη Κανά και Αλέξανδρο Κορογιαννάκη) από τις ιταλικές αρχές κατοχής για «ηττοπάθεια και κομμουνιστική δράση» εξ αιτίας των έργων τους και οδηγήθηκαν στις φυλακές Αβέρωφ. Αργότερα τάχθηκε ανοιχτά υπέρ του αγώνα της Κύπρου εναντίον της αγγλικής κατοχής.
Κέρδισε δύο φορές το πρώτο βραβείο στις Εκθέσεις Ελληνικού Βιβλίου που οργάνωσε η Εταιρεία των Φιλοτέχνων.
Το 1939 στην 9η Έκθεση για το βιβλίο Ο Θάνατος του Μέδικου του Παντελή Πρεβελάκη και το 1946 στην 10η Έκθεση για το βιβλίο Το Παγώνι του Ζαχαρία Παπαντωνίου.
Κατά την περίοδο 1950-1954 φιλοτέχνησε γραμματόσημα σε συνεργασία με τα Ελληνικά Ταχυδρομεία.
Σχεδίασε επίσης μία γραμματοσειρά με την επωνυμία «Θεόκριτος» για την έκδοση του λευκώματος Δέκα Λευκαί Λήκυθοι του Μουσείου Αθηνών (1956).
Από το 1954 μέχρι τον θάνατό του (1957) διετέλεσε διευθυντής της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών.
Πέθανε στις 27 Φεβρουαρίου 1957 στην Αθήνα.
ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ
Ο Νικόλαος Τρικούπης ήταν Έλληνας Ολυμπιονίκης και αξιωματικός του στρατού που διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο κατά τη διάρκεια της Μικρασιατικής Εκστρατείας.
Γεννήθηκε στο Μεσολόγγι το 1868 και ήταν γιος του στρατιωτικού Θεμιστοκλή Τρικούπη και της Καλυδώνας Ιγγλέση.
Κατά την περίοδο 1928 με 1930, διετέλσε νομάρχης Αττικοβοιωτίας.
Τιμήθηκε με πολλά ελληνικά ανώτατα παράσημα.
Σύζυγός του ήταν η Ελένη, το γένος Κορδέλλα.
Έγραψε τα έργα «Εκγύμνασις ίππου» (1898), «Ταχεία μέθοδος προς κανονισμόν βολής πυροβολικού» (1900) και «Αναμνήσεις επεισοδίων και γεγονότων εκ των πολέμων μας» (1930).
Πέθανε στις 27 Φεβρουαρίου 1959.
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΒΑΣΣΟΣ
Ο Κωνσταντίνος Βάσσος ήταν Έλληνας αξιωματικός του Στρατού και πολιτικός.
Γεννήθηκε το 1886 στην Αθήνα και ήταν γιος του Τιμολέοντος Βάσσου.
Σπούδασε στην ιταλική στρατιωτική ακαδημία της Μόντενα Ιταλίας και κατατάχθηκε ως αξιωματικός στον ελληνικό στρατό.
Ήταν αντιβενιζελικός και διατηρούσε στενή σχέση με τα Ανάκτορα.
Το 1909 και το 1917 αποτάχθηκε για πολιτικούς λόγους για να επαναφερθεί το 1910 και το 1920 αντίστοιχα.
Το 1922 αποτάχθηκε για ακόμη μια φορά από το στρατιωτικό σώμα.
Το 1940 εξαιτίας του πολέμου επαναφέρθηκε στην ενεργό δράση και μετέβη στο Κάιρο ως στρατιωτικός ακόλουθος κατά την περίοδο της Κατοχής.
Το 1945 αποστρατεύθηκε με τον βαθμό του Υποστράτηγου.
Υπήρξε υπασπιστής των Βασιλιάδων Αλέξανδρου Α' και Γεωργίου Β'.
Το 1933 διορίστηκε νομάρχης Αιγαίου, θέση στην οποία παρέμεινε μέχρι το 1938. Στις εκλογές του 1952 εξελέγη βουλευτής Αθηνών με τον Ελληνικό Συναγερμό.
Πέθανε στις 27 Φεβρουαρίου 1963 από καρδιακή προσβολή.
Ήταν παντρεμένος με την Δώρα Δεληγεώργη, κόρη του Λεωνίδα Δεληγεώργη, και είχαν αποκτήσει δύο παιδιά.
ΑΝΔΡΕΑΣ ΓΑΛΑΝΑΚΗΣ
Ο Ανδρέας Γαλανάκης ήταν Έλληνας έμπορος που διατέλεσε δήμαρχος Πατρέων κατά τη διάρκεια της Κατοχής.
Γεννήθηκε την 13η Οκτωβρίου του 1891 στην Πάτρα και αποφοίτησε τον Ιούνιο του 1907 από τη Β΄ τάξη της Εμπορικής Σχολής Πατρών.
Ασχολήθηκε με το εμπόριο σιδηρικών και μετάλλων αρχικά σαν υπάλληλος στο κατάστημα του θείου Μεγακλή Φωτόπουλου και έπειτα με δική του επιχείρηση. Λόγω της επαγγελματικής του δραστηριότητας αναδείχτηκε σε μέλος του εμπορικού και βιομηχανικού επιμελητηρίου, καθώς και του εισαγωγικού συλλόγου, ενώ ανέπτυξε πλούσια κοινωνική δράση ως μέλος του διοικητικού συμβουλίου του Σκαγιοπούλειου Ορφανοτροφείου, συμμετέχοντας παράλληλα και σε φιλολογικές εκδηλώσεις που διοργανώνονταν από τα λαϊκά αναγνωστήρια. Κατά τις εκλογές του 1934 εκλέχτηκε δημοτικός σύμβουλος Πατρέων, ενώ στην έναρξη της Κατοχής ήταν μέλος της διοικούσας επιτροπής του δήμου.
Στις 12 Ιουλίου του 1941 διορίστηκε δήμαρχος από τις κατοχικές δυνάμεις, αντικαθιστώντας τον Βασίλειο Ρούφο που παύθηκε από τα καθήκοντά του διότι αρνήθηκε να δώσει όρκο υποταγής στον βασιλιά της Ιταλίας.
Ο Γαλανάκης παρέμεινε στον δημαρχιακό θώκο μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου του ίδιου χρόνου, οπότε και φαίνεται να παραιτήθηκε υπό την πίεση της κοινωνικής απαξίωσης προς το πρόσωπό του.
Κατά τη διάρκεια της θητείας του έθεσε ως προτεραιότητα τη σωστή διαχείριση των οικονομικών του δήμου.
Αντικαταστάτης του ήταν ο Ιωάννης Βλάχος.
Απεβίωσε στις 27 Φεβρουαρίου 1967.
Ήταν παντρεμένος με τη Ναυσικά Μπεκατώρου και είχε πέντε παιδιά.
ΓΙΩΡΓΟΣ ΧΕΙΜΩΝΑΣ
Ο Γιώργος Χειμωνάς ήταν Έλληνας πεζογράφος, μεταφραστής και ψυχίατρος, που εμφανίστηκε και καταξιώθηκε στον χώρο της ελληνικής λογοτεχνίας τη δεκαετία του 1960.
Γεννήθηκε στην Καβάλα στις 17 Μαρτίου το 1938 και μεγάλωσε στη Θεσσαλονίκη.
Εκεί σπούδασε ιατρική. Συνέχισε τις σπουδές του στο Παρίσι, όπου ειδικεύτηκε στην ψυχιατρική και στη νευρογλωσσολογία.
Μετά το τέλος των σπουδών του επέστρεψε στην Ελλάδα και έζησε στην Αθήνα. Δημοσίευσε το πρώτο του βιβλίο, που είχε τον τίτλο Πεισίστρατος, το 1960. Ασχολήθηκε με τη πεζογραφία, τη μετάφραση και τη δοκιμιογραφία.
Ήταν παντρεμένος με τη θεατρική συγγραφέα Λούλα Αναγνωστάκη και μαζί απέκτησαν έναν γιο, τον συγγραφέα Θανάση Χειμωνά.
Απεβίωσε στις 27 Φεβρουαρίου 2000 στο Παρίσι, σε ηλικία 61 ετών. Κηδεύτηκε στο Πρώτο Νεκροταφείο Αθηνών.
ΓΕΩΡΓΙΟς ΣΕΡΠΑΝΟΣ
Ο Γεώργιος Σερπάνος του Αριστείδη και της Δήμητρας ήταν Έλληνας δικηγόρος και πολιτικός.
Γεννήθηκε το 1907 στον Άγιο Βλάσιο Τριχωνίδας Αιτωλοακαρνανίας.
Από πολύ μικρός έμεινε ορφανός από πατέρα.
Σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών αναπτύσσοντας πολιτική δράση ήδη από τα φοιτητικά του χρόνια, ως μέλος της ένωσης φοιτητών στον νομό του και μέλος της νεολαίας του Ελευθερίου Βενιζέλου.
Κατά τη διάρκεια των σπουδών του εργάστηκε ως ταμειακός υπάλληλος. Πολέμησε στον Ελληνοϊταλικό πόλεμο του 1940-41 ως έφεδρος ανθυπολοχαγός του Πυροβολικού και διατέλεσε γενικός γραμματέας Εφοδιασμού στην κυβέρνηση της Απελευθέρωσης του Γεωργίου Παπανδρέου το 1944-45.
Για πρώτη φορά εκλέχθηκε βουλευτής στην Αιτωλοακαρνανία με το Κόμμα Γεωργίου Παπανδρέου το 1950.
Εκλέχθηκε ξανά βουλευτής με την Ένωση Κέντρου, το 1964.
Ως βουλευτής της Ενώσεως Κέντρου, διαδραμάτισε σημαίνοντα ρόλο στην ίδρυση πολλών σχολείων όλων των βαθμίδων εκπαίδευσης, καθώς και στην ψήφιση νόμου, το 1964, με τον οποίο καθιερώθηκε η τιμή ασφαλείας για τους καλλιεργητές καπνού.
Μετά την επιβολή της χούντας των συνταγματαρχών το 1967, συνελήφθη και εξορίστηκε στη Φολέγανδρο.
Μετά τη Μεταπολίτευση εντάχθηκε στο ΠΑΣΟΚ, με το οποίο εκλέχθηκε βουλευτής Αιτωλοακαρνανίας το 1977, το 1981 και το 1985.
Από το 1977 έως το 1981 ήταν ο εισηγητής του ΠΑΣΟΚ στη Βουλή για τα θέματα του Υπουργείου Δημόσιας Τάξης, και πολλές εφημερίδες το 1981 ανέμεναν ότι αυτός θα αναλάμβανε το συγκεκριμένο Υπουργείο (τελικά προτιμήθηκε ο βουλευτής Ηλείας, Γιάννης Σκουλαρίκης).
Ο Γεώργιος Σερπάνος τιμήθηκε με το μετάλλιο του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας και το μετάλλιο Εθνικής Αντίστασης για τη δράση του.
Απεβίωσε στις 27 Φεβρουαρίου 2009, σε ηλικία 102 ετών.
Μετά τον θάνατό του, ένα μεγάλο μέρος της περιουσίας του διατέθηκε (με εντολή του ιδίου) για αγαθοεργούς σκοπούς.
ΜΙΝΑ ΓΙΑΝΝΟΥ
Η Ασημίνα (Μίνα) Γιάννου ήταν Ελληνίδα πολιτικός.
Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1916 και σπούδασε στην ΑΣΟΕΕ.
Εντάχθηκε στο Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδος, ενώ υπήρξε για πολλά χρόνια μέλος του πολιτικού γραφείου του Κ.Κ.Ε και του γραφείου εσωτερικού.
Το 1949 συνελήφθη και εκτοπίστηκε στη Χίο.
Στη συνέχεια μεταφέρθηκε στις φυλακές Αβερωφ, όπου και καταδικάστηκε σε φυλάκιση 20 ετών από έκτακτο στρατοδικείο.
Το 1953 αθωώθηκε από το Εφετείο Αθηνών και αποφυλακίστηκε.
Το 1961 εξελέγη βουλευτής με την ΕΔΑ.
Κατά τη διάρκεια της Χούντας συνελήφθη αρκετές φορές από την αστυνομία και εκτοπίστηκε μέχρι το 1971.
Μετά τα γεγονότα του πολυτεχνείου η αστυνομία την οδήγησε μαζί με τους Αντ. Αμπατιέλο, Δ. Γόντικα και Καλούδη στο Μπογιάτι.
Για μια περίοδο είχε φυλακιστεί και στις φυλακές Αλικαρνασσού.
Τον Δεκέμβριο του 1972, στη Βουδαπέστη, συμμετείχε ως μέλος του προεδρίου της 17ης ολομέλειας του Κ.Κ.Ε. που εξέλεξε ως γραμματέας του κόμματος τον Χαρίλαο Φλωράκη.
Μετά τη δικτατορία των συνταγματαρχών, το 1974, εξελέγη βουλευτής Θεσσαλονίκης με την υποστήριξη του ΚΚΕ.
Ανήκε στη λεγόμενη "δογματική ομάδα".
Επανεξελέγη το 1977 και το 1978 κατόπιν πιέσεων της ηγεσίας του Κ.Κ.Ε αναγκάστηκε να παραιτηθεί από τη βουλευτική ιδιότητά της για να αντικατασταθεί από τον Δημήτριο Σαχίνη.
Όπως και ο σύζυγός της, έτσι και η Μίνα Γιάννου, εργαζόταν στην Εθνική τράπεζα, όπου ανέπτυξε σημαντική συνδικαλιστική δράση.
Στην Εθνική Τράπεζα είχε προσληφθεί το 1936, απολύθηκε όμως λόγω της πολιτικής της δράσης το 1948.
Επίσης είναι ιδρυτικό μέλος της "Ένωσης Γυναικών Ελλάδας".
Απεβίωσε στα Εξάρχεια στις 27 Φεβρουαρίου 2011.
Ήταν παντρεμένη με τον Αντώνη Γιάννου (1902 - 2004), μέλος του Κ.Κ.Ε. και του ΕΑΜ και είχε ενα γιό, τον Δημήτριου Γιάννου, καθηγητή Πανεπιστημίου.
ΜΑΝΟΛΗΣ ΚΑΡΕΛΛΗΣ
Ο Μανόλης Καρέλλης ήταν Έλληνας δημοσιογράφος και πολιτικός.
Γεννημένος το 1932 στο Ηράκλειο, ο Καρέλλης σπούδασε νομικά.
Εργάστηκε ως δημοσιογράφος.
Το 1961 εξέδωσε την ημερήσια εφημερίδα "Η Αλλαγή" και έξι χρόνια μετά εξαναγκάστηκε να διακόψει την έκδοσή της, λόγω της χούντας των συνταγματαρχών.
Την περίοδο της χούντας (οπότε φυλακίστηκε για την αντιδικτατορική του δράση) ήταν μέλος του ΠΑΚ και μεταπολιτευτικά του ΠΑΣΟΚ.
Η θητεία του στην Τοπική Αυτοδιοίκηση ξεκίνησε το 1964, όταν εξελέγη δημοτικός σύμβουλος με δήμαρχο τον Ανδρέα Καλοκαιρινό.
Στις δημοτικές εκλογές του 1975 εξελέγη Δήμαρχος Ηρακλείου από τον πρώτο γύρο και επανεξελέγη το 1978 (με 56,5% από τον πρώτο γύρο), το 1982 (με 53,45% από τον πρώτο γύρο) και το 1986 (στον δεύτερο γύρο με 53,84%).
Ανάμεσα στα άλλα, ήταν ο άνθρωπος που θεσμοθέτησε τον "Πολιτιστικό Αύγουστο", εμπνεύστηκε και οργάνωσε το Φεστιβάλ Ηρακλείου, που διοργανώνεται στο Κηποθέατρο Νίκος Καζαντζάκης.
Κατά την περίοδο της δημαρχίας του ανεγέρθηκε το δημοτικό κτίριο επί της οδού Ανδρόγεω.
Το 1989 αντικαταστάθηκε ως δήμαρχος από τον Κώστα Κληρονόμο.
Υπήρξε πρόεδρος της ΤΕΔΚ Ηρακλείου και αντιπρόεδρος της ΚΕΔΚΕ το δεύτερο μισό της δεκαετίας του '70.
Για μικρό χρονικό διάστημα υπηρέτησε και ως ευρωβουλευτής, το 1993-94, σε αντικατάσταση του Γιώργου Ρωμαίου.
Απεβίωσε στις 27 Φεβρουαρίου το 2014, έπειτα από καρδιακό επεισόδιο, στο πανεπιστημιακό νοσοκομείο του Ηρακλείου.
ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΤΑΥΡΑΚΑΚΗΣ
Ο Γιώργος Σταυρακάκης ήταν Έλληνας σεισμολόγος, που υπηρέτησε ως ευρωβουλευτής με το ΠΑΣΟΚ.
Γεννήθηκε στο χωριό Χριστός της Ιεράπετρας στις 13 Οκτωβρίου το 1954 και σπούδασε στο τμήμα Φυσικής του Πανεπιστημίου Αθηνών, από όπου αποφοίτησε το 1978.
Στη συνέχεια έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στη γεωφυσική στο Πανεπιστήμιο του Μίνστερ στη Γερμανία (1981) και στην τεχνική σεισμολογία στο Πανεπιστήμιο Τσουκούμπα της Ιαπωνίας (1985), για να ακολουθήσουν οι διδακτορικές σπουδές στη σεισμολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών (1986).
Εργάστηκε ως σεισμολόγος στον Οργανισμό Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας (ΟΑΣΠ) από το 1983 και για 4 χρόνια.
Διετέλεσε μεταξύ άλλων, αντιπρόεδρος του Δ.Σ. του ΟΑΣΠ (1997-2005) και Διευθυντής του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών (1995-2008), στο οποίο νωρίτερα εργάστηκε και ως ερευνητής.
Ασχολήθηκε ενεργά με την πολιτική. Εξελέγη ευρωβουλευτής με το ΠΑΣΟΚ το 2009.
Το 2012 επανεξελέγη Α' Αντιπρόεδρος της Επιτροπής Περιφερειακής Ανάπτυξης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Πέθανε στην Αθήνα στις 27 Φεβρουαρίου το 2015 σε ηλικία 60 ετών από καρκίνο και κηδεύτηκε την επομένη στο νεκροταφείο των Μελισσίων.
Ήταν παντρεμένος, με 2 γιους.
ΙΩΝ ΒΟΡΡΕΣ
Ο Ίων Βορρές ήταν Έλληνας συλλέκτης έργων τέχνης και δήμαρχος Παιανίας από το 1991 ως το 1998.
Γεννήθηκε στα Φιλιατρά Μεσσηνίας το 1924.
Περάτωσε τις εγκύκλιες σπουδές στο Κολλέγιο Αθηνών και εγκαταστάθηκε στον Καναδά, όπου και σπούδασε οικονομικές & πολιτικές επιστήμες στο πανεπιστήμιο του Queen's στο Οντάριο, καθώς και φιλοσοφία και ψυχολογία στο Πανεπιστήμιο του Τορόντο.
Κατά τη διάρκεια της Γερμανικής Κατοχής υπηρέτησε με ομάδα Αμερικανών αξιωματικών, μελών του Γραφείου Στρατηγικών Υπηρεσιών (OSS), στα βουνά της Ευβοίας.
Απέκτησε την καναδική υπηκοότητα, εργάστηκε ως δημοσιογράφος σε καναδικές εφημερίδες και προώθησε με διάφορες πρωτοβουλίες τον ελληνικό πολιτισμό. Το 1967 διορίστηκε διευθυντής, με τον βαθμό του πρέσβη, του ελληνικού περιπτέρου στη Διεθνή Έκθεση του Μόντρεαλ.
Την δεκαετία του 1960 επέστρεψε στην Ελλάδα και το 1983 ίδρυσε το λαογραφικό Μουσείο Βορρέ στην Παιανία.
Το 1990 εξελέγη δήμαρχος Παιανίας, θέση στην οποία παρέμεινε μέχρι και το 1998.
Το 2009 τιμήθηκε με το βραβείο «Order of Canada» από την κυβέρνηση του Καναδά.
Απεβίωσε στις 27 Φεβρουαρίου 2015 στην Αθήνα.
ΑΛΚΗ ΖΕΗ
Η Άλκη Ζέη ήταν Ελληνίδα πεζογράφος και συγγραφέας.
Γεννήθηκε στην Αθήνα στις 15 Δεκεμβρίου 1923.
Η Άλκη έζησε ως παιδί στη Σάμο, μαζί με τη μεγαλύτερή της αδελφή Λενούλα, όσον καιρό η μητέρα της ανάρρωνε από φυματίωση στο Σανατόριο Πάρνηθας. Επιστρέφοντας στην Αθήνα οικογενειακώς το 1937, φοίτησε αρχικά στην ιδιωτική Ιόνιο Σχολή, όπου γνώρισε τη φίλη της και μετέπειτα συγγραφέα Ζωρζ Σαρή.
Τα τελευταία τρία χρόνια του γυμνασίου η Άλκη πήγε στην επίσης ιδιωτική Σχολή Αηδονοπούλου.
Εκείνη την περίοδο ο θείος της, Πλάτων Σωτηρίου (αδελφός της μητέρας της), παντρεύτηκε τη γνωστή συγγραφέα Διδώ Σωτηρίου, η οποία βοήθησε την Άλκη να ασχοληθεί με τη συγγραφή.
Ενώ ήταν μαθήτρια στη Σχολή Αηδονοπούλου συμμετείχε στον όμιλο κουκλοθεάτρου της σχολής της που διεύθυνε η καθηγήτρια τέχνης Ελένη Περράκη-Θεοχάρη.
Τότε ξεκίνησε να γράφει έργα για κουκλοθέατρο και ένας από τους χαρακτήρες που δημιούργησε, ο Κλούβιος, έγινε μετέπειτα ένας από τους κυριότερους ήρωες του κουκλοθεάτρου Αθηνών «Μπάρμπα Μυτούσης» που ίδρυσε η Περράκη-Θεοχάρη.
Κατά την περίοδο της κατοχής έχει δηλώσει πως είχε ενταχθεί στην ΕΠΟΝ, παρακινούμενη από τη Διδώ Σωτηρίου.
Παράλληλα σπούδασε φιλοσοφία του θεάτρου στη Φιλοσοφική του Πανεπιστημίου Αθηνών και υποκριτική στη δραματική σχολή του Εθνικού Ωδείου Αθηνών.
Ενώ φοιτούσε στη δραματική σχολή το 1943 γνώρισε τον μελλοντικό της σύζυγο, το θεατρικό συγγραφέα Γιώργο Σεβαστίκογλου (1913–1990) κολλητό φίλο του Καρόλου Κουν, με τον οποίο παντρεύτηκε το 1945.
Το 1948, ύστερα από την ήττα του Δημοκρατικού Στρατού στον εμφύλιο, ο σύζυγός της διέφυγε στην Τασκένδη.
Η Ζέη προσπάθησε να τον ακολουθήσει αλλά τη συνέλαβαν και την εξόρισαν στη Χίο λόγω των πολιτικών της πεποιθήσεων.
Ύστερα από προσπάθειες έξι ετών, και αφού ταξίδεψε για 6 νύχτες από τη Ρωσία για την Ιταλία, το 1954 επανασυνδέθηκε με τον σύζυγο της στην Τασκένδη. Απέκτησαν δυο παιδιά, την Ειρήνη (1956) και τον Πέτρο (1959).
Το 1957 μετακόμισαν στη Μόσχα, όπου σπούδασε και στο τμήμα σεναριογραφίας του Ινστιτούτου Κινηματογράφου της Μόσχας.
Το 1964 επέστρεψε στην Ελλάδα για να ξαναφύγει πάλι το 1967, με τον ερχομό της Χούντας - αυτή τη φορά για το Παρίσι - και να επιστρέψει οριστικά όταν έπεσε η απριλιανή δικτατορία.
Κατά τη διάρκεια της παραμονής της στην ΕΣΣΔ συνέχισε το γράψιμο και μια σειρά παιδικών διηγημάτων της δημοσιεύτηκαν στο περιοδικό για τους νέους Νεανική Φωνή, που είχε ως συντακτική επιτροπή τον Μάριο Πλωρίτη, τον Τάσο Λιγνάδη και τον Κωστή Σκαλιόρα.
Το πρώτο της μυθιστόρημα, το αυτοβιογραφικό Το καπλάνι της βιτρίνας, γράφτηκε το 1963 ενώ ήταν στη Μόσχα.
Αποτελεί έργο-σταθμό στην ελληνική παιδική λογοτεχνία, όντας το πρώτο ίσως παιδικό βιβλίο με πολιτικές αναφορές, πιο συγκεκριμένα στη δικτατορία του Ιωάννη Μεταξά.
Το 1971 και ενώ ήταν εξόριστη στο Παρίσι, έγραψε τον Μεγάλο περίπατο του Πέτρου, αυτή τη φορά με θέμα την Κατοχή και την απελευθέρωση.
Το σημαντικό στα ιστορικά της μυθιστορήματα είναι ότι δεν αποτελούν μια απλή καταγραφή ιστορικών γεγονότων αλλά είναι ζυμωμένα με τα αυτοβιογραφικά βιώματα των ηρώων της.
Μαζί με τη Ζωρζ Σαρή, με την οποία γνωρίζονταν από τα σχολικά τους χρόνια, καθιέρωσε ένα νέο στυλ στο νεανικό μυθιστόρημα, τόσο από την άποψη του ζωντανού, αυτοβιογραφικού ύφους, όσο και της εισαγωγής του πολιτικού, κοινωνικού και ιστορικού στοιχείου στο είδος.
Το εφηβικό μυθιστόρημα Η Κωνσταντίνα και οι αράχνες της κέρδισε το 2003 το βραβείο εφηβικού μυθιστορήματος του Κύκλου Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου (ελληνικό τμήμα της IBBY), ενώ το 2004 η Ζέη ήταν υποψήφια για το βραβείο Χανς Κρίστιαν Άντερσεν και το βραβείο Άστριντ Λίντγκρεν λογοτεχνίας.
Το βραβείο Mildred L. Batchelder της απονεμήθηκε για τις εκδόσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες των έργων της Το καπλάνι της βιτρίνας, Ο μεγάλος περίπατος του Πέτρου και Κοντά στις ράγες.
Συνολικά τα έργα της Ζέη έχουν μεταφραστεί σε 20 γλώσσες.
Το 2010 τιμήθηκε με το βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών για το σύνολο του έργου της.
Το 2014 αναγορεύτηκε σε επίτιμη διδάκτορα του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, για να τιμηθεί με τον τρόπο αυτό η προσφορά και το έργο της, ιδίως στην παιδική λογοτεχνία.
Αναγορεύτηκε ομοίως επίτιμη διδάκτωρ, το 2012 από τη Σχολή Κοινωνικών Επιστημών και Επιστημών Αγωγής του Πανεπιστημίου Κύπρου, και το 2015 από τη Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο Πατρών.
Έφυγε από τη ζωή στις 27 Φεβρουαρίου 2020, σε ηλικία 96 ετών.
ΜΑΡΙΕΤΤΑ ΓΙΑΝΝΑΚΟΥ
Η Μαριέττα Γιαννάκου ήταν Ελληνίδα νευρολόγος-ψυχίατρος και πολιτικός.
Γεννήθηκε στις 6 Ιουνίου 1951 στο Γεράκι Λακωνίας.
Σε ηλικία των 11 ετών έχασε τον πατέρα της, ο οποίος ήταν τότε 45 ετών. Τελειώνοντας το σχολείο, εισήχθη στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, αν και ο πατέρας της την προόριζε για διπλωμάτη.
Μετά την ολοκλήρωση των σπουδών της στην ιατρική, ειδικεύτηκε στην ψυχιατρική, ενώ συνέχισε τις σπουδές της στο Πανεπιστήμιο της Γάνδης, στο Βέλγιο.
Το 1983 παντρεύτηκε τον Παναγιώτη Κούτσικο, με τον οποίο απόκτησε μία κόρη. Το 1997 πήραν διαζύγιο.
Στις 6 Φεβρουαρίου 2008 υποβλήθηκε σε ακρωτηριασμό του δεξιού της ποδιού μετά από κάταγμα που υπέστη.
Ο σακχαρώδης διαβήτης, από τον οποίο έπασχε, εμπόδιζε το τραύμα να επουλωθεί και προκάλεσε μόλυνση, με αποτέλεσμα η κατάσταση της υγείας της να επιδεινωθεί ραγδαία.
Αυτό ανάγκασε τους γιατρούς του νοσοκομείου «Ερρίκος Ντυνάν» να συνεδριάσουν εκτάκτως και να προχωρήσουν σε επέμβαση ακρωτηριασμού προκειμένου να σώσουν τη ζωή της.
Στις 28 Μαΐου 2016, η Μαριέττα Γιαννάκου υπέστη έμφραγμα και νοσηλεύτηκε στο νοσοκομείο Ερυθρός Σταυρός.
Απεβίωσε στις 27 Φεβρουαρίου 2022 στο 251 Γενικό Νοσοκομείο Αεροπορίας, όπου είχε διακομιστεί εκτάκτως μετά από πτώση που είχε από το αναπηρικό αμαξίδιο.
Χρειάστηκε να υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση, καθώς οι γιατροί διαπίστωσαν ότι είχε αιμάτωμα.
Αφού υποβλήθηκε σε εγχείρηση, κρίθηκε αναγκαία η μεταφορά της σε ΜΕΘ, όπου και νοσηλευόταν μέχρι το τέλος της ζωής της.
Κηδεύτηκε στις 2 Μαρτίου στο Πρώτο Νεκροταφείο Αθηνών.